Taal in groep 3

In Veilig leren lezen kim-versie zijn de leerlijnen voor schriftelijke en mondelinge taal stevig verankerd. Aandacht gaat niet enkel systematisch en doelgericht uit naar leren lezen en spellen maar ook naar de beleving van lezen, leesplezier en creatief schrijven én de ruimere ontwikkeling van mondelinge taalvaardigheid. Vier leerlijnen bieden hiervoor de basis: technisch lezen, technisch spellen, woordenschat en begrijpend lezen.

Leerlijnen verweven met elkaar

Die leerlijnen voor taal zijn in de kim-versie van Veilig leren lezen sterk verweven met elkaar. Uit onderzoek weten we bijvoorbeeld dat expliciet inoefenen van spelling het lezen bevordert. Tijdens het spellen, bij voorkeur gecombineerd met het schrijven, moeten leerlingen in groep 3 immers elke klank actief omzetten in een letter. Dat maakt dat ze bewust aandacht moeten schenken aan alle details van het woord en zorgt voor sterke verbindingen tussen tekens en klanken die nodig zijn om woorden ook weer vlot te kunnen lezen.

Betekenisvolle taalcontexten

Lezen houdt uiteraard veel meer in dan wat woordjes decoderen of verklanken. Woordenschat, betekenis, en begrip zijn hierbij belangrijke taalcomponenten. Onderzoek laat zien dat het oproepen van woordbetekenissen helpt om een sterke relatie te kunnen leggen tussen tekens en klanken. In Veilig leren lezen kim-versie gaan leerlingen daarom enkel betekenisvolle woorden lezen en spellen. Het werken vanuit betekenisvolle contexten zorgt ervoor dat sterke “codes” kunnen gevormd worden van woorden in ons hoofd. En die codes zijn cruciaal om te kunnen lezen en spellen. Ons taalmechanisme werkt immers zo dat we eerst een stevige code van woorden moeten opslaan in ons hoofd – zowel voor wat betreft uitspraak, betekenis en de geschreven vorm van het woord – om die code ook weer vlot op te halen en zo geautomatiseerd te lezen en spellen.

Meer dan schriftelijke taal

Goed technisch lezen is een belangrijke voorwaarde voor begrijpend lezen. Dat is evident. Onderzoek toont echter aan dat woordenschat, in de betekenis van dieper verbaal begrip, en begrijpend luisteren minstens zo belangrijk zijn om goede begrijpend lezers te worden. Zelfs het inzicht van leerlingen in woordvorming en zinsbouw blijkt verbonden te zijn met het succes in leesbegrip. Daarom werken we in Veilig leren lezen kim-versie niet alleen op systematische wijze aan doelen voor schriftelijke maar ook voor mondelinge taal. Bovendien is taal hét fundament van onze samenleving. Of iemand goed is in spreken en luisteren bepaalt immers voor een groot deel zijn of haar succes op school en in de maatschappij.

Met taal bezig zijn is leuk

Lezen, spellen, schrijven, bezig zijn met taal … Leerlingen uit groep 3 staan voor een grote maar ook boeiende en leuke uitdaging om die vaardigheden onder de knie te krijgen. Voor de een is die weg al wat meer bezaaid met hindernissen dan de andere maar eigenlijk hebben alle leerlingen hetzelfde doel voor ogen. Ze willen plezier beleven bij het lezen van een tekst, zich herkennen in een verhaal, er uit leren, hun gevoelens en indrukken er in kwijt kunnen of ze neerschrijven in een eigen creatie. De kim-versie van Veilig leren lezen schenkt daarom niet enkel veel aandacht aan het automatiseren van lezen en spellen om sneller tot echt lezen te kunnen komen. De methode legt ook expliciet het accent op leesbeleving en creatief schrijven. Daarbij is het mooi meegenomen voor de leerlingen dat ze kunnen werken met aantrekkelijke materialen die hen aanspreken. Ze moeten immers gestimuleerd worden om meer te gaan lezen en schrijven. Dat is immers dé basis voor de verdere ontwikkeling van lees-, schrijf, en taalvaardigheid.

Deel met anderen